Sosyal Medya Reklamları ve Tüketim Kültürü

Sosyal medyanın hayatımıza girmesiyle beraber var olan iş kollarından biri de dijital platformlar üzerinden yapılan reklamlar ve tanıtımlardır. Basitçe anlatmak gerekirse, yüksek takipçiye sahip ve insanların ilgisini üstüne çekmiş bireylerin anlaştıkları firmaların ürünlerini tanıtarak paylaştıkları gönderilerdir. Bu reklamlar video veya fotoğraf şeklindedir. Yayınlanan dijital platforma göre değişen, tanıtımlar genelde kısa videolar şeklinde ve ürününün satıldığı internet sitesinin linkini vermeye yöneliktir. Reklamları süresi veya kalıcılığı anlaşılan markanın maddi gücüne göre değişir.

Basit temelli bu reklam şeklinin tüketim kültürü ile bağlantısı nedir?

Günümüzde tüketimin en temel nedeni hedonik ihtiyaçların giderilmesi içindir. İhtiyaç dışı olanı aldırmak ve bu tüketim ile mutlu olmak. Sosyal medya reklamları işte burada devreye giriyor.  Beğendiğiniz ve takip ettiğiniz insanların yaşamları size güzel ve ulaşılmaz gelir. Bunun sebebi ise tanınmış olmaları ve lüks diyebileceğimiz, daha pahalı ürünleri satın almaları. Size önerdikleri ürünleri, satın alarak kendinizi onlara ve kapitalizmin yaratığı üst sınıfa daha yakın hissedersiniz.       Bu sizin ihtiyaç dışı yaptığınız tüketim hazzıdır.

Maslow’un ihtiyaçlar hiyerarşisine baktığımızda bu tüketimin sebebini daha iyi anlayacağız. 3. Basamak sevgi /ait olma, bir grubun içerisinde var olma düşüncesi sizi bu tüketime daha çok itecektir. Yalnız olmak ve dışlanmak düşüncesi bireyleri mutsuzluğa götürür ancak yaptığınız tüketim sizi bir gruba dahil edebilir düşüncesi sosyal medya reklamlarının temelini oluşturur. Yaptıkları alışveriş sayesinde takip ettikleri kişiler ile aynı sınıfta olacağını düşünen tüketiciler, devamlı olarak yapılan tanıtımlara inanarak, pazarlanan ürünleri satın almaya başlayacaktır. Bu tüketimin beli bir süre sonu gelmeyecek ihtiyaç dışı tüm ürünleri sadece, takip etikleri insanların önerisi ile alacaklardır.

4. Basamak saygınlık ise daha önce bahsettiğim gibi sadece bir ceketi giydiğiniz için gibi kendinizi üst sınıf hissedeceksiniz. Takip etiğiniz insanlara tekrar yakın hissedecek ve çevrenizdeki insanlarının size saygı duyduğunu düşüneceksiniz. (Marka bir saati takarak veya son model bir telefon kullanarak.) Satın aldığınız maddi varlıkların, lüks olması saygınlık getirir düşüncesi kesinlikle yanlıştır. Sosyal medya üzerinden yaratılan bu algı gençleri etkiler ve hiçbir şey yapmadan saygınlık kazanabileceklerini düşündürür. Bu yaratılan algının sonucu tekrar tüketim ile sonuçlanır.

Sosyal medya reklamlarının bizi yönlendirmesinin en temel sebepleri bunlardır. Tüketim kültürü sizi içine çeker ve bir döngü içinde tüketirsiniz. Günün sonunda, bir şeyler satın aldığı halde hala mutlu olmadığını veya sadece geçici bir mutluluk yaşadığını anlayan birey, mutluluğu bulmak için tüketirken aslında mutsuzluk için tükendiğinin farkına varır.

Mediha Güçlü

Mediha Güçlü. Sakarya Üniversitesi Halkla ilişkiler ve Reklamcılık bölümünde okuyor. Farklı ilgi alanlarına sahip. Tarih ve Mitoloji konuları üzerinde araştırma yapmayı çok seviyor. Sinema ve Diziler üzerine konuşmayı ve tartışmayı sever. Birçok farklı hobisi olmasının yanı sıra fotoğraf çekmeyi ve farklı yerler görmeyi seviyor.